• * Het Centrum voor Medisch Begeleide Voortplanting van het Universitaire Ziekenhuis Sint-Pieter is gespecialiseerd in reproductieve geneeskunde. Een referentiecentrum die het label ISO 9001: 2008 verkreeg en geaccrediteerd is bij de FAGG (Federaal Agentschap voor Geneesmiddelen en Gezondheidsproducten).

Embryodonatie

Embryodonatie is een techniek van medisch begeleide voortplanting (MBV) waarbij een koppel met een overschot aan ingevroren embryo's na een in-vitrofertilisatie (FIV) en dat geen kinderwens meer heeft zijn embryo's kan doneren aan een ander onvruchtbaar koppel.  

Bij ivf komen er immers meer embryo's tot stand dan nodig is voor terugplaatsing in de baarmoeder. Overtallige embryo's van goede kwaliteit kunnen worden ingevroren. Zij kunnen opnieuw worden gebruikt door het koppel ingeval de ivf mislukt of wanneer dat koppel nog een kind wenst. Wanneer dit koppel geen ouderschapsplannen meer heeft en er nog ingevroren embryo's resteren na verloop van 5 jaar, kan dit koppel deze embryo's doneren aan een ander onvruchtbaar koppel.

Het koppel kiest de bestemming van die embryo's wanneer het overgaat tot ivf en ondertekent hiervoor een toestemmingsformulier (informed consent). Er zijn drie mogelijkheden: de embryo's doneren voor onderzoek, ze doneren aan een onvruchtbaar koppel of ze laten vernietigen.

Embryodonatie is in België geregeld bij wet en de toepassing ervan wordt bepaald door de wet betreffende de medisch begeleide voortplanting en de bestemming van de overtallige embryo's en de gameten, gepubliceerd in het Belgisch Staatsblad van 17/07/2007.

 

Wie mag doneren?

Elke koppel dat een ivf laat doen en 5 jaar later nog over ingevroren embryo's beschikt. Het koppel moet in de overeenkomst die voorafgaand aan de ivf werd ondertekend, gekozen hebben voor de optie van het doneren van embryo's. 5 jaar na datum krijgt het koppel een brief waarin wordt gevraagd zijn keuze te bevestigen. Daarna wordt er een afspraak geregeld met de gynaecoloog. De beide leden van het koppel moeten aanwezig zijn en een toestemming ondertekenen waarin ze allebei akkoord gaan hun embryo's te doneren aan een ander koppel en hiermee verzaken aan hun ouderlijke rechten. Er is op de afspraak ook een psycholoog aanwezig om hen hierin te begeleiden. Ze moeten antwoorden op een vragenlijst en bloedcontrole laten doen om na te gaan of er geen risico bestaat op overdacht van infectieziekten of genetische aandoeningen (serologie voor hiv, syfilis, hepatitis B en hepatitis C; karyotype; mucomutaties; hemoglobine-electroforese;  bloedgroep). Embryodonatie aan een ander koppel is volkomen anoniem. Het kind dat zal geboren worden beschikt over geen enkel middel om de identiteit van de donoren te achterhalen. Alleen de lichamelijke kenmerken (kleur van haar, kleur van ogen, etnische oorsprong) van de twee leden van het koppel kunnen worden meegedeeld aan het acceptorkoppel om het kind zo goed mogelijk af te stemmen. Alle onderzoeken en de raadpleging zijn kosteloos voor de donoren; ze worden betaald door de acceptoren. 

 

Wie kan genieten van een embryodonatie ?

Er zijn meerdere gevallen waarin een embryodonatie geïndiceerd kan zijn. Eerst en vooral het geval waarin de vrouw niet meer in staat is eicellen te produceren en waarin de man geen spermatozoïden meer heeft. Ten tweede, wanneer de twee ouders een risico hebben om een ernstige erfelijke ziekte over te dragen die niet vatbaar is voor diagnose voorafgaand aan implantatie (PGD) of wanneer steriliteit bij de man of bij de vrouw gekoppeld is aan een risico op transmissie van een ernstige genetische afwijking op het kind door de andere partner. Ten derde, herhaald falen van MBV (mislukte bevruchting, slechte embryokwaliteit, mislukte inplanting) is ook een indicatie. Tot slot kan embryodonatie een alternatief zijn voor de donatie van een enkele gameet (eicel of zaadcel) naar keuze van de koppels.

 

Het koppel dat kandideert voor embryoacceptatie wordt gezien door een gespecialiseerde gynaecoloog van het MBV-centrum. De twee leden van het koppel moeten een geïnformeerde toestemming (informed consent) ondertekenen, antwoorden op een vragenlijst, een lichamelijk onderzoek en bloedonderzoeken laten uitvoeren om na te gaan of zij in staat in goede omstandigheden een zwangerschap te voltooien. Het accepterende koppel betaalt een vast forfaitair bedrag, waarin onder meer de kosten voor onderzoek van het donerende koppel worden gedekt. De Belgische wet beperkt de leeftijd van accepterende vrouwen tot 45 jaar voor het opstarten van de procedure en tot 47 voor de overplaatsing van het eigenlijke embryo.

 

Het accepterende koppel wordt tweemaal gezien door het team van psychologen om na te gaan of ze bij hun project blijven. Daarna wordt het dossier besproken binnen het team van het MBV-centrum dat zal nagaan of er geen belangrijke contra-indicatie is voor dit voornemen.

 

In geval van aanvaarding zal het team alles in het werk stellen om embryo's te vinden die zo nauw mogelijk aansluiten bij de lichamelijke kenmerken en de etnische oorsprong van het koppel. De embryo's worden ontvroren en bij de acceptor overgeplaatst in het kader van een spontane cyclus of van een cyclus die kunstmatig met geneesmiddelen werd op gang gebracht. Er worden een of meerdere embryo's met een fijn buisje aangezogen en dan voorzichtig in de baarmoeder overgebracht onder echografische monitoring.

 

Twaalf dagen later zal aan de hand van bloedonderzoek worden bepaald of de vrouw al dan niet zwanger is. 

 

 

Plan du site CHU Saint Pierre - Bâtiment 200, 5è étage . Département de Gynécologie-Obstétrique

Centre de Fécondation In vitro - 322, Rue Haute - Bruxelles Tel +32(0)2 535 3406 Fax +32(0)2 535 3409